Verplichte zorg inhoudende beperking vrijheid eigen leven in te richten (ongegrond)


Uitspraak

Klaagschrift: HK2023/214

 

1

DE KLACHTENCOMMISSIE BIJ DE VAN DER HOEVEN KLINIEK, LOCATIE DE VOORDE TE
AMERSFOORT

 

Beslissing van de klachtencommissie bij de Van der Hoeven Kliniek, inzake het klaagschrift van:

 

*, verder te noemen klager.

 

Het klaagschrift, gedateerd 28 september 2023, is gericht tegen de beslissing d.d. 22 september 2023.

 

De kliniek heeft gelet op de korte tijdsduur voor de zitting niet schriftelijk gereageerd, maar
aangekondigd mondeling ter zitting te reageren.

 

De klacht is behandeld ter zitting van 4 oktober 2023 middels een videoverbinding met locatie De Voorde
te Amersfoort, in het bijzijn van klager, zijn raadsman, het hoofd behandeling en de juridisch
medewerker.

 

In het kader van de behandeling van deze klacht heeft de klachtencommissie kennisgenomen van de
volgende informatie:
– Klaagschrift van 28 september 2023, door de klachtencommissie ontvangen op 28 september
2023;
– Hetgeen op de zitting van 4 oktober 2023 is besproken.

 

Het standpunt van klager
Klager is het niet eens met de beslissing verplichte zorg d.d. 22 september 2023. Klager krijgt zijn shag
niet in beheer, maar krijgt de shag in shagpakjes per week. Per week krijgt hij 2 pakjes shag die hij kan
verdelen over de shagpakjes. De onderbouwing van deze beslissing is ondeugdelijk.

 

Ter zitting heeft klager toegelicht dat hij drie weken geleden meer is gaan roken door toegenomen stress
als gevolg van een incident op 23 augustus 2023 waardoor hij een begeleid programma kreeg. Hij had
zijn shag gedurende het anderhalf jaar daarvoor in eigen beheer en rookte twee pakjes shag per week.
Hij heeft altijd genoeg geld. Hij krijgt 33 euro per week en heeft nog 200 euro op zijn rekening. Hij heeft
ook nog een spaarrekening waar meer dan 1000 euro op staat. Een pakje shag is 16 euro.
De raadsman licht toe dat hij snapt dat de kliniek een bepaalde verantwoordelijkheid heeft, maar klager
zegt dat hij genoeg geld op zijn rekening heeft. De kliniek zegt van niet, maar uit de motivering blijkt niet
dat de kliniek heeft betrokken hoeveel geld klager heeft om uit te geven en hoe lang het dus duurt
voordat zijn geld op is. Pas als hier duidelijkheid over is, kan geoordeeld worden of er sprake is van een
gerechtvaardigd belang voor het nemen van deze beslissing. Wanneer er genoeg geld op zijn rekening
staat, dan voldoet de beslissing niet aan de vereisten van proportionaliteit en subsidiariteit.

 

 

Klaagschrift: HK2023/214

 

2

Het standpunt van de kliniek
Er is een beslissing genomen dat klager zijn shag niet meer in eigen beheer mag hebben. Klager komt
niet uit met twee pakjes shag per week, maar hij heeft niet genoeg financiële middelen om meer geld
uit te geven aan de shag. Klagers verzoek om de shag in eigen beheer te hebben is besproken tijdens
de stafvergadering en de stafvergadering deelt de ingezette interventie. De beslissing heeft ook te
maken met veiligheid, want het zorgt voor extra spanning. Hij krijgt al elke week een extra pakje shag,
maar daardoor teert hij in op zijn geld. Straks heeft hij niets meer op zijn rekening. De kliniek verschilt
ook van mening over de bedragen die klager noemt.

 

De beoordeling
Op grond van artikel 10:3 Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz) kan een schriftelijk
gemotiveerde klacht ingediend worden bij de klachtencommissie over een daar genoemde beslissing of
niet nakoming van een verplichting.

 

Artikel 9:5 Wvggz bepaalt dat de behandeling van betrokkene slechts plaatsvindt:
a. voor zover deze is voorzien in het zorgplan,
b. indien het overleg over het zorgplan tot overeenstemming heeft geleid, en
c. indien de betrokkene of de vertegenwoordiger zich niet tegen behandeling verzet.

 

Op grond van artikel 9:6 lid 1 Wvggz kan indien niet voldaan is aan artikel 9:5 onderdelen b en c,
niettemin behandeling plaatsvinden:
a. Voor zover aannemelijk is dat zonder die behandeling het ernstig nadeel dat de psychische
stoornis van betrokkene doet veroorzaken niet binnen een redelijke termijn kan worden
weggenomen, of
b. Voor zover dit volstrekt noodzakelijk is om het ernstig nadeel dat de psychische stoornis van
betrokkene binnen de accommodatie doet veroorzaken, af te wenden.
Lid 2 bepaalt dat behandeling overeenkomstig het eerste lid plaatsvindt krachtens een schriftelijke en
gemotiveerde beslissing van de zorgverantwoordelijke. Lid 3 bepaalt dat de vereisten uit artikel 8:9
Wvggz van overeenkomstige toepassing zijn.

 

De klachtencommissie stelt vast dat er op 22 september 2023 een beslissing verplichte zorg is
genomen, inhoudende het aanbrengen van beperkingen in vrijheid het eigen leven in te richten die tot
gevolg hebben dat betrokken iets moet doen of nalaten, waaronder het gebruik van
communicatiemiddelen. Het lukt klager niet om zijn eigen shag te beheren. Hij is te impulsief waardoor
hij te snel door zijn voorraad shag heen is. Klager heeft onvoldoende financiële middelen om meer shag
te kunnen kopen. Klager krijgt de shag daarom niet in eigen beheer, maar krijgt shag in shagpakjes per
week. Per week krijgt hij twee pakjes shag die hij kan verdelen in de shag pakjes. Wanneer hij de shag
wel in eigen beheer heeft, lukt het hem niet om met twee pakjes per week uit te komen. Hij gaat dan
bietsen bij andere patiënten of vraagt om een leenpakje. Hij is door zijn financiële situatie niet in staat
om meer shag te kunnen kopen. Klager wordt boos als hij geen shag heeft, de stress neemt toe en hij

Klaagschrift: HK2023/214

 

3

heeft een kort lontje. Hij scheldt anderen sneller uit. Door mee te gaan in zijn wens om de shag zelf te
kunnen beheren, raakt klager in de financiële problemen.

 

De klachtencommissie overweegt als volgt.
De beslissing is genomen om te voorkomen dat klager in financiële problemen raakt. De bedragen die
klager zelf noemt, heeft de klachtencommissie niet vast kunnen stellen. Maar ook op grond van de door
klager genoemde bedragen is al te zien dat wanneer hij meer dan twee pakjes shag à 16 euro per pakje
gaat kopen, hij in zal teren op zijn rekening. Bovendien heeft het niet-reguleren van de shag invloed op
klagers gedrag, want hij wordt boos en krijgt stress als zijn shag op is. Zonder deze verplichte zorg is
de kliniek niet meer veilig voor hem of anderen. Dat heeft dus zowel betrekking op klagers gedrag,
hetgeen ook weer agressie bij anderen kan oproepen, als de financiële situatie van klager. Naar het
oordeel van de klachtencommissie is het bovendien van belang om juist op dit moment al in te grijpen
en niet te wachten tot klager in de financiële problemen zit of dreigt te raken. De klachtencommissie is
dan ook van oordeel dat de beslissing niet in strijd met de wet dan wel de redelijkheid en billijkheid is,
en tevens voldoet aan de vereisten van proportionaliteit, subsidiariteit, doelmatigheid en veiligheid. De
klacht zal dan ook ongegrond worden verklaard.

 

Oordeel
De klachtencommissie verklaart de klacht ongegrond.

 

Aldus gedaan door de voorzitter en twee leden van de klachtencommissie, bijgestaan door de secretaris
en ondertekend door de voorzitter en de secretaris, op 16 november 2023.

 

 

 

De secretaris De voorzitter

 

Op grond van artikel 10:7 Wvggz kan betrokkene, de vertegenwoordiger, de zorgaanbieder of een
nabestaande van betrokkene een schriftelijk en gemotiveerd verzoekschrift indienen bij de rechter ter
verkrijging van een beslissing over de klacht. De termijn voor het indienen van een verzoekschrift
bedraagt zes weken na de dag waarop de beslissing van de klachtencommissie aan de verzoeker is
meegedeeld. De rechter kan de beslissing waartegen de klacht is gericht, schorsen op grond van artikel
10:9 Wvggz.

 

Datum verzending afschrift: